Σταμάτης Μ. Μαύρος. Καρπάθιος ευεργέτης και φίλος του πατέρα της Ίντιρα Γκάντι. Γράφει ο Μανώλης Δημελλάς

Σταμάτης Μ. Μαύρος. Καρπάθιος ευεργέτης και φίλος του πατέρα της Ίντιρα Γκάντι. Γράφει ο Μανώλης Δημελλάς

 

Συνήθως οι ευεργέτες στέκουν αθόρυβοι, δεν αγαπούν την προβολή. Προσφέρουν απλόχερα τους κόπους τους κι έπειτα η ψυχή τους χαίρεται αιώνια, για τα αποτελέσματα των έργων τους.

Από το χωριό Όθος, της Καρπάθου, έχουμε γράψει για τον «Πατριάρχη» της Αφρικής, τον πρωτοπόρο Ιωάννη Αντωνιάδη (1864-1952). Σήμερα οφείλουμε να τιμήσουμε ακόμη έναν Οθείτη μετανάστη, τον Σταμάτη Μ. Μαύρο.

Ο Σταμάτης ήταν πρωτογιός και κανακάρης του Μιχάλη Μαύρου και της αρχοντογυναίκας Καλίτσας Διακοσταμάτη. Γεννήθηκε στο Όθος της Καρπάθου. Στο χωριό του έμαθε τα πρώτα γράμματα, όμως λόγω  των υψηλών επιδόσεων οι δάσκαλοι του προέτρεψαν τους γονείς και τον έστειλαν στη Ρόδο, στους Φρέρηδες μοναχούς (από τη γαλλική λέξη frère που σημαίνει αδελφός, μοναχός), για να ολοκληρώσει τις σπουδές στο Γυμνάσιο.

Και εκεί ήταν σπουδαίος μαθητής, πέτυχε πολύ καλούς  βαθμούς και μάλιστα ήδη μιλούσε τέσσερις γλώσσες. Τα γράμματα και οι σπουδές δεν σταμάτησαν, στη συνέχεια τον έστειλαν με υποτροφία στο Πανεπιστήμιο της Χριστιανικής Αδελφότητας στην Βηρυτό, όπου σπούδασε οικονομικά.

Ολοκληρώνοντας τις σπουδές του κατέφυγε ως λαθρεπιβάτης στη Νότιο Αφρική. Αναγκάστηκε να εξυπηρετηθεί νομικώς μέσω ενός Ινδού δικηγόρου, ο οποίος τον νομιμοποίησε και στη συνέχεια έγιναν φίλοι ζωής.

Ο Ινδός αυτός δικηγόρος δεν ήταν άλλος από τον Mohandas Karamchand Gandhi, παππού της αείμνηστης Ίντιρα Γκάντι, πρωθυπουργού της Ινδίας για 15 χρόνια.

Ο Σταμάτης Μαύρος εργάστηκε στη γέφυρα της Βικτώριας, στους Καταρράκτες, και μετά από περιπλάνηση στην Αφρική έμεινε στο Σελόκουε της Ροδεσίας (σημερινή Ζιμπάμπουε).

Αργότερα, όταν τακτοποιήθηκε επαγγελματικά, επέστρεψε στη Κάρπαθο και παντρεύτηκε την Αφροδίτη Παπαδοπούλου, με καταγωγή από το χωριό Πυλές. Το ζευγάρι επέστρεψε στη Ροδεσία και ο Στ. Μαύρος ασχολήθηκε αποκλειστικά με εμπόριο και επενδύσεις. Απέκτησαν έξι παιδιά.

Πρόκειται για έναν πιστό πατριώτη, από εκείνους που εργάστηκαν αθόρυβα και βοήθησαν πολλούς συμπατριώτες να κάνουν τα πρώτα τους βήματα, να κάμουν καλιμέντο και προκοπή στην Αφρική.

Ο Σταμάτης Μαύρος άφησε εξαιρετικό έργο στην πνευματική κίνηση της Καρπάθου. Χορήγησε τις εκδόσεις ιστορικών και λαογραφικών βιβλίων με θέμα το νησί του και άσκησε κάθε είδους επιρροή για να ενισχύσει κάθε είδους  πνευματική δραστηριότητα  που αφορούσε τον τόπο του. Χαρακτηριστική είναι η συνεισφορά του στο Δωδεκανησιακό σχολείο, την λαμπρή δράση της «μάνας» της Δωδεκανήσου Αντιγόνης Ζουρουδή. Και με δικές του γενναίες χορηγίες λειτούργησε ημιγυμνάσιο στο χωριό του, στο Όθος της Καρπάθου.

Απομένει σε εμάς να σεβαστούμε τη δράση και να κρατήσουμε τη μνήμη του. Ο Σταμάτης Μαύρος είναι ένας από τους μετανάστες που στάθηκαν και βοήθησαν αθόρυβα την Κάρπαθο την πιο δύσκολη στιγμή της.